บริการวิเคราะห์สารสำคัญและออกใบรับรองผล (Assay Analysis & COA Service)

เอกสารที่ตัดสินว่าของคุณขายได้หรือไม่

เอกสารที่ทุกคนมี แต่น้อยคนอ่านเป็น

ใบรายงานผลวิเคราะห์ หรือใบรับรองผลการวิเคราะห์ (Certificate of Analysis, COA) คือเอกสารที่แนบมากับสารสกัดทุกลอต เป็นสิ่งแรกที่ผู้ซื้อระดับองค์กรขอดูก่อนตัดสินใจ และเป็นเอกสารที่ต้องแนบทุกครั้งที่ยื่นขออนุญาตหรือส่งออก

แต่จากประสบการณ์ที่คุยกับเจ้าของแบรนด์ เราพบว่าคนจำนวนมากได้เอกสารนี้มาแล้วเก็บเข้าแฟ้มโดยไม่ได้อ่าน บางรายไม่รู้ว่าตัวเลขในนั้นบอกอะไร บางรายไม่รู้ว่ารายการที่ขาดไปจะกลายเป็นปัญหาเมื่อไร และบางรายเทียบราคาสารสกัดจากผู้ขายสองเจ้าโดยไม่ได้ดูว่าตัวเลขทั้งสองมาจากวิธีวิเคราะห์เดียวกันหรือเปล่า

บริการนี้ไม่ได้ให้แค่ตัวเลข แต่ให้คำอธิบายว่าตัวเลขแต่ละบรรทัดหมายถึงอะไร และควรใช้ต่ออย่างไร เพราะเอกสารที่คุณอ่านไม่เป็นคือเอกสารที่คุณใช้ต่อรองไม่ได้

COA ของสารสกัดควรมีอะไรบ้าง

ชื่อวิทยาศาสตร์และส่วนที่ใช้ เป็นบรรทัดแรกที่ต้องดู ชื่อไทยของพืชหลายชนิดใช้เรียกพืชคนละสปีชีส์ได้ ทำให้เกิดข้อพิพาทระหว่างผู้ซื้อกับผู้ขายบ่อยครั้ง ชื่อวิทยาศาสตร์จึงเป็นตัวยืนยันเดียวที่เชื่อได้ และต้องระบุด้วยว่าใช้ส่วนไหนของต้น เพราะใบ ราก และผลของพืชต้นเดียวกันมีสารสำคัญคนละชนิดและคนละปริมาณ COA ที่ระบุแค่ชื่อการค้าโดยไม่มีชื่อวิทยาศาสตร์เป็นสัญญาณที่ควรตั้งข้อสังเกต

ปริมาณสารสำคัญและวิธีวิเคราะห์ คือหัวใจของเอกสาร และต้องอ่านคู่กันสองส่วนเสมอ วิธีวิเคราะห์ที่ต่างกันให้ค่าต่างกันได้อย่างมีนัยสำคัญ เพราะบางวิธีวัดเฉพาะสารเป้าหมาย ขณะที่บางวิธีวัดรวมสารกลุ่มใกล้เคียงเข้าไปด้วย การเอาตัวเลขจากผู้ขายสองเจ้ามาเทียบกันโดยไม่ดูวิธี จึงเป็นการเทียบที่ไม่มีความหมาย อีกจุดที่ต้องถามคือค่านั้นคิดบนฐานแห้งหรือฐานที่มีความชื้นรวมอยู่ ซึ่งเป็นสาเหตุของข้อโต้แย้งที่พบบ่อยที่สุดเรื่องหนึ่ง

อัตราส่วนสกัดและตัวทำละลายที่ใช้ บอกว่าสารสกัดเข้มข้นขึ้นกี่เท่าโดยน้ำหนัก และผลิตด้วยระบบใด ข้อมูลตัวทำละลายมีผลต่อการยื่นขออนุญาตในบางตลาด และมีผลต่อการเคลมว่าเป็นผลิตภัณฑ์จากธรรมชาติ

ความชื้น เป็นบรรทัดที่คนซื้อมักข้าม แต่คนที่ทำงานตอกเม็ดจะรู้ทันทีว่าสำคัญ สารสกัดผงที่ความชื้นสูงเกินเกณฑ์จะจับตัวเป็นก้อน ไหลไม่ดีในเครื่องบรรจุ และเสื่อมเร็วกว่าที่ควร

ตัวทำละลายตกค้าง จำเป็นเสมอเมื่อใช้ตัวทำละลายอินทรีย์ในการผลิต ค่าที่ยอมรับได้อ้างอิงตามแนวทางสากล (International Council for Harmonisation of Technical Requirements for Pharmaceuticals for Human Use, 2021) และเป็นรายการที่ผู้ซื้อต่างประเทศตรวจแทบทุกราย

โลหะหนัก โดยทั่วไปรายงานสี่ตัวคือตะกั่ว สารหนู แคดเมียม และปรอท พืชบางชนิดสะสมโลหะหนักจากดินได้มากกว่าปกติ บรรทัดนี้จึงสัมพันธ์โดยตรงกับว่าวัตถุดิบมาจากแปลงไหน และมีแนวทางสากลกำหนดรายการที่ควรตรวจในวัตถุดิบสมุนไพรไว้ชัดเจน (World Health Organization, 2007)

จุลินทรีย์ ครอบคลุมจำนวนจุลินทรีย์ทั้งหมด ยีสต์และรา และเชื้อก่อโรคที่ต้องตรวจไม่พบ ตามเกณฑ์ที่กฎหมายไทยกำหนดสำหรับอาหาร (ประกาศกระทรวงสาธารณสุข (ฉบับที่ 416) พ.ศ. 2563, 2563) ถ้าปลายทางเป็นผลิตภัณฑ์ที่ไม่ผ่านความร้อนอีก บรรทัดนี้ยิ่งสำคัญ

เลขลอตและวันที่ ต้องตรงกับที่ระบุบนถังหรือถุงที่ได้รับจริง ถ้าไม่ตรง แปลว่าเอกสารใบนี้ไม่ได้รับรองของกองนี้ และควรขอใบใหม่ทันที

สองสิ่งที่ COA ไม่ได้บอกคุณ

ไม่ได้บอกว่าสารนี้จะให้ผลอย่างที่หวัง COA รับรององค์ประกอบทางเคมี ไม่ได้รับรองผลต่อร่างกาย การเคลมสรรพคุณต้องอ้างอิงงานวิจัยและอยู่ในกรอบที่กฎหมายอนุญาตตามประเภทผลิตภัณฑ์ ไม่ใช่อ้างจาก COA เรื่องนี้เป็นความเข้าใจผิดที่ทำให้แบรนด์จำนวนหนึ่งเขียนข้อความบนฉลากเกินขอบเขต

ไม่ได้บอกว่าลอตหน้าจะเหมือนกัน สารสกัดจากธรรมชาติแปรผันตามฤดูกาลและแหล่งปลูก COA ใบเดียวรับรองเฉพาะลอตนั้น หากคุณต้องการความสม่ำเสมอ ต้องระบุเป็นข้อกำหนดคุณภาพในสัญญาและใช้บริการปรับมาตรฐานสารสกัดควบคู่ไปด้วย

บริการวิเคราะห์ที่เรารับ

วิเคราะห์ปริมาณสารสำคัญ โดยเลือกวิธีให้เหมาะกับกลุ่มสาร และระบุวิธีที่ใช้กำกับทุกค่า สำหรับสมุนไพรที่มีข้อกำหนดคุณภาพในเภสัชตำรับสมุนไพรไทยแล้ว เราใช้วิธีที่ตำรากำหนดเป็นเกณฑ์อ้างอิง (กรมวิทยาศาสตร์การแพทย์, 2564) เพื่อให้ผลที่ได้เทียบกับผู้ผลิตรายอื่นได้อย่างเป็นธรรม

วิเคราะห์เพื่อยืนยันสเปกก่อนซื้อ สำหรับกรณีที่คุณกำลังจะรับซื้อวัตถุดิบหรือสารสกัดจากผู้ขายรายอื่น และต้องการตรวจสอบว่าของตรงกับที่เขาแจ้งจริงหรือไม่ บริการนี้เป็นเครื่องมือต่อรองที่คุ้มค่าที่สุดเมื่อเทียบกับความเสียหายจากการรับของที่ไม่ตรงสเปก

วิเคราะห์เปรียบเทียบระหว่างลอต สำหรับตรวจสอบความสม่ำเสมอของผู้ผลิตที่คุณใช้อยู่ หรือใช้เป็นข้อมูลประกอบการเจรจาต่อสัญญา

วิเคราะห์ตามรายการที่ผู้ซื้อกำหนด ส่งข้อกำหนดที่ผู้ซื้อหรือโรงงานปลายทางส่งมาให้เรา แล้วเราจัดชุดทดสอบให้ตรงกับที่เขาต้องการ แทนที่จะตรวจไปก่อนแล้วพบว่าขาดรายการ

สิ่งที่คุณต้องเตรียม

ตัวอย่างในปริมาณขั้นต่ำต่อรายการทดสอบ ซึ่งเราแจ้งให้ทราบตามรายการที่เลือก ควรแจ้งชื่อพืชและวิธีสกัดที่ใช้ เพราะเป็นตัวกำหนดว่าวิธีวิเคราะห์แบบใดเหมาะสม

ระบุรายการที่ต้องการตรวจ หรือส่งข้อกำหนดของผู้ซื้อปลายทางมาให้เราจัดชุดให้ และแจ้งวัตถุประสงค์การใช้เอกสารว่าเป็นการยื่นขออนุญาตในประเทศ การส่งออก หรือใช้ภายใน เพราะรูปแบบรายงานและรายการที่ต้องมีต่างกันตามวัตถุประสงค์

หากตัวอย่างนี้จะส่งต่อไปยังโรงงานรับผลิตอาหารเสริมหรือโรงงานผลิตเครื่องสำอาง ควรแจ้งชื่อโรงงานหรือส่งข้อกำหนดของเขามาด้วย เพราะโรงงานแต่ละแห่งมีรายการที่บังคับต่างกัน

สิ่งที่คุณจะได้รับ

ใบรายงานผลวิเคราะห์รายลอตที่ระบุวิธีวิเคราะห์กำกับทุกค่า พร้อมคำอธิบายผลเป็นภาษาที่ใช้งานได้จริง ไม่ใช่แค่ตารางตัวเลข และคำแนะนำว่ารายการใดควรเพิ่มหากมีแผนขยายตลาดหรือส่งออกในอนาคต

สำหรับลูกค้าที่สั่งวิเคราะห์ต่อเนื่อง เราจัดทำสรุปแนวโน้มค่าระหว่างลอตให้ เพื่อให้เห็นว่าคุณภาพของผู้ผลิตต้นทางคงที่หรือกำลังแกว่ง ซึ่งเป็นข้อมูลที่ใช้ตัดสินใจเรื่องแหล่งวัตถุดิบได้ก่อนจะเกิดปัญหา

เจ็ดคำถามที่ควรถามก่อนรับ COA ใบหนึ่ง

เอกสารที่ดูดีอาจไม่ได้แปลว่าของดี และเอกสารที่ดูธรรมดาอาจมาจากกระบวนการที่รัดกุมกว่า วิธีแยกสองอย่างนี้ออกจากกันคือการถามคำถามชุดเดิมกับผู้ขายทุกราย แล้วดูว่าใครตอบได้ทันทีและใครต้องกลับไปหาคำตอบ

คำถามแรก เอกสารใบนี้เป็นของลอตที่จะส่งให้ผม หรือเป็นใบตัวอย่างจากลอตอื่น คำตอบที่ยอมรับได้มีทางเดียวคือเลขลอตบนเอกสารตรงกับเลขลอตบนถุงที่ส่งมา ถ้าผู้ขายส่ง COA มาก่อนโดยยังไม่รู้ว่าจะผลิตลอตไหนให้ นั่นคือใบอ้างอิง ไม่ใช่ใบรับรองของสินค้าที่คุณจะได้

คำถามที่สอง ตัวเลขสารสำคัญนี้วัดด้วยวิธีอะไร และคำถามที่สามซึ่งต้องถามคู่กันเสมอ คือค่านั้นคิดบนฐานแห้งหรือฐานที่รวมความชื้น สองคำถามนี้อธิบายส่วนต่างของราคาที่ดูไม่สมเหตุสมผลได้มากกว่าคำถามอื่นใด

คำถามที่สี่ ใครเป็นผู้วิเคราะห์ ห้องปฏิบัติการภายในของผู้ผลิตเอง หรือห้องปฏิบัติการภายนอกที่ได้รับการรับรองความสามารถตามมาตรฐานสากล (International Organization for Standardization, 2017) ทั้งสองแบบใช้ได้ในบริบทที่ต่างกัน แต่คุณควรรู้ว่ากำลังถืออะไรอยู่ โดยเฉพาะเมื่อต้องส่งเอกสารนี้ต่อให้ผู้ซื้อในต่างประเทศ

คำถามที่ห้า วันที่วิเคราะห์ห่างจากวันผลิตเท่าไร ผลจุลินทรีย์ที่วิเคราะห์หลังผลิตหลายเดือน กับผลที่วิเคราะห์ทันทีหลังผลิต ไม่ได้บอกเรื่องเดียวกัน คำถามที่หก มีรายการใดในสเปกที่ตกลงกันไว้แล้วแต่ไม่ปรากฏบนเอกสารใบนี้บ้าง รายการที่หายไปเงียบ ๆ มักเป็นรายการที่ผลไม่สวย

คำถามที่เจ็ด ถ้าผมส่งตัวอย่างจากถุงเดียวกันนี้ไปวิเคราะห์ซ้ำที่ห้องปฏิบัติการอื่น คุณคาดว่าตัวเลขจะต่างจากนี้ได้กี่เปอร์เซ็นต์ คำถามนี้ฟังดูเหมือนการท้าทาย แต่ผู้ผลิตที่ทำงานเป็นจะตอบได้อย่างสบายใจ เพราะเขารู้ค่าความผันแปรของวิธีที่ตัวเองใช้ และการตอบว่า "ต่างไม่ได้เลย" คือคำตอบที่น่ากังวลที่สุดในบรรดาคำตอบทั้งหมด

คำถามที่พบบ่อย (FAQ)

Q: ต้องขอ COA ใหม่ทุกลอตไหม

A: ต้อง เพราะเป็นเอกสารรับรองเฉพาะลอต การใช้ใบเดิมกับของกองใหม่เป็นความเสี่ยงทั้งทางกฎหมายและทางธุรกิจ หากเกิดปัญหาแล้วตรวจสอบย้อนกลับไม่ได้

Q: ขอเพิ่มรายการทดสอบภายหลังได้ไหม

A: ได้เฉพาะรายการที่ยังมีตัวอย่างเก็บไว้ บางรายการต้องเก็บตัวอย่างตั้งแต่ระหว่างการผลิต จึงควรแจ้งรายการที่ต้องการตั้งแต่ตอนสั่งผลิต ไม่ใช่ตอนจะส่งของ

Q: ทำไมผลวิเคราะห์จากคนละแล็บถึงไม่ตรงกัน

A: สาเหตุที่พบบ่อยที่สุดคือใช้วิธีวิเคราะห์คนละแบบ รองลงมาคือคิดบนฐานความชื้นคนละแบบ และการเก็บตัวอย่างจากจุดต่างกันในกองเดียวกัน เราระบุทั้งวิธีและฐานที่ใช้คำนวณไว้ในเอกสารเสมอ เพื่อให้เทียบกันได้

Q: COA รับรองสรรพคุณของสารได้ไหม

A: ไม่ได้ COA รับรององค์ประกอบเท่านั้น การเคลมสรรพคุณต้องอ้างอิงงานวิจัยและอยู่ในกรอบที่กฎหมายกำหนดตามประเภทผลิตภัณฑ์ เช่น ผลิตภัณฑ์สมุนไพรมีกฎหมายเฉพาะกำกับอยู่ (พระราชบัญญัติผลิตภัณฑ์สมุนไพร พ.ศ. 2562, 2562)

Q: ใช้เวลากี่วัน

A: ขึ้นกับรายการที่ตรวจ เราแจ้งกำหนดเวลาไว้ในใบเสนอราคาทุกครั้ง และแจ้งล่วงหน้าหากมีรายการที่ต้องส่งต่อไปยังห้องปฏิบัติการเฉพาะทาง

Q: ไม่ได้ซื้อสารสกัดจากทรัพย์ไบโอเทค ส่งมาวิเคราะห์อย่างเดียวได้ไหม

A: ได้ เรารับวิเคราะห์ตัวอย่างจากภายนอก และไม่นำข้อมูลของลูกค้าไปใช้ในทางอื่น การวิเคราะห์เพื่อตรวจสอบผู้ขายรายอื่นเป็นบริการที่มีลูกค้าใช้อยู่เป็นประจำ

ก้าวต่อไป

ส่งรายการที่ต้องการตรวจ หรือส่งข้อกำหนดของผู้ซื้อปลายทางมาที่ info@zubbbiotech.com หรือ LINE @zubbbiotech เราจะจัดชุดทดสอบที่พอดีกับวัตถุประสงค์ พร้อมเสนอราคาและกำหนดเวลากลับให้โดยเร็วที่สุด หากต้องการดูตัวอย่าง COA ฉบับปิดชื่อลูกค้าก่อนตัดสินใจ ขอได้ทันที

ติดต่อสอบถามและขอใบเสนอราคา

ส่งรายละเอียดงานของคุณมาได้ที่ ติดต่อเรา หรือ LINE @zubbbiotech · โทร 089-056-5651 · 097-297-1777 · อีเมล info@zubbbiotech.com

แหล่งอ้างอิง (References)

1. กรมวิทยาศาสตร์การแพทย์. (2564). เภสัชตำรับสมุนไพรไทย ฉบับ พ.ศ. 2564 [Thai herbal pharmacopoeia 2021]. สำนักยาและวัตถุเสพติด กรมวิทยาศาสตร์การแพทย์.
2. ประกาศกระทรวงสาธารณสุข (ฉบับที่ 416) พ.ศ. 2563 เรื่อง กำหนดคุณภาพหรือมาตรฐาน หลักเกณฑ์เงื่อนไข และวิธีการในการตรวจวิเคราะห์ของอาหารด้านจุลินทรีย์ที่ทำให้เกิดโรค. (2563, 9 ตุลาคม). ราชกิจจานุเบกษา, 137(ตอนพิเศษ 237 ง), 9.
3. พระราชบัญญัติผลิตภัณฑ์สมุนไพร พ.ศ. 2562. (2562, 30 เมษายน). ราชกิจจานุเบกษา, 136(ตอนที่ 56 ก), 1–29.
4. International Council for Harmonisation of Technical Requirements for Pharmaceuticals for Human Use. (2021). Impurities: Guideline for residual solvents Q3C(R8).
5. International Organization for Standardization. (2017). General requirements for the competence of testing and calibration laboratories (ISO/IEC 17025:2017).
6. World Health Organization. (2007). WHO guidelines for assessing quality of herbal medicines with reference to contaminants and residues.